کلیسای مسروپ مشهد

کلیسای مسروپ در مشهد با نام کلیسای میدان ده دی نیز شناخته می شود. این کلیسا قدمتی نزدیک به 80 سال دارد و مربوط به دوره پهلوی است. در حال حاضر فعالیت های مذهبی در کلیسای مسروپ انجام نمی شود. این مجموعه در 25 مرداد ماه سال 1384 در فهرست آثار تاریخی و فرهنگی کشور به ثبت رسیده است.

                کلیسا مسروپ مشهد          کلیسا مسروپ مشهد

تاریخچه:

جالب است بدانید نخستین بار نادرشاه افشار تعدادی از خانواده های ارامنه و یهودی را به مشهد کوچ داد. سپس آن ها در محله عیدگاه ساکن کرد.

به دلیل این که خراسان مرز مشترک با آسیای میانه داشت تجار مسیحی بسیاری به این منطقه مهاجرت کردند.

بعدها تجار ارمنی از اصفهان و آذربایجان نیز به خراسان نقل مکان کردند.

آن ها به شغل های جواهرسازی، خیاطی، سینمایی و… مشغول شدند.

هیچ کلیسایی به عنوان عبادتگاه برای ارمنیان در مشهد وجود نداشت.

آن ها فقط در مکان کوچکی در اطراف محله گنبد سبز به عبادت می پرداختند.

به همین دلیل به فکر ساخت کلیسایی در خیابان ارگ مشهد افتادند.

ساخت کلیسای مسروپ در سال 1317 آغاز و در سال 1320 به پایان رسید.

آرمناک سانطوریانس منشی هیئت ارمنیان مشهد توانست در سال 1333 سند کلیسا را دریافت کند.

این کلیسا تا سال های کمی پس از انقلاب فعالیت داشت.

اما با مهاجرت ارامنه از مشهد به اصفهان، تبریز و تهران فعالیت آن محدود و محدودتر شد.

به گونه ای که اکنون چهار خانواده ارمنی در مشهد زندگی می کنند و به کلیسا هم رجوع نمی کنند.

در سال 1384 کلیسا مسروپ مشهد به ثبت در آثار تاریخی و فرهنگی کشور رسید.

در سال 1396 بودجه ای 120 میلیون تومانی جهت مرمت و بازسازی کلیسا تخصیص داده شد.

در حال حاضر مرمت بام، محوطه داخلی، کف سازی و استحکام بخشی بنا آغاز شده است.

معماری:

زیربنای ساختمان کلیسای مسروپ حدود 300 مترمربع می باشد.

این بنا دارای دو گنبد است که بر روی آن ها صلیبی قرار گرفته است.

گنبد بزرگتر در وسط ساختمان قرار گرفته و صلیبی آهنی دارد.

گنبد مخروطی در بالای ورودی کلیسا قرار گرفته و لایه بیرونی اش همانند سقف شیروانی است.

در این کلیسا زیرزمینی با دریچه های متعدد به سمت خارج بنا شده که برای جلوگیری از نفوذ رطوبت تعبیه شده اند.

به همین دلیل کف کلیسا از محوطه اش بالاتر است و در ورودی غربی پلکان قرار گرفته است.

برج ناقوس در بالای همین پلکان نصب شده است.

پلان کلیسا به شکل مستطیل در جهت شرق به غرب و محرابش در قسمت شرق آن واقعا شده است.

در دیوار های شمالی و جنوبی بنا نیز نورگیرهایی تعبیه گردیده است.

ویژگی ها:

ناقوس نصب شده در پلکان ورودی غربی از اصفهان به مشهد آورده شده است. زیرا ارمنیان در مشهد تابع خلیفه گری اصفهان بوده اند.

کتیبه ای سنگی نیز در بالای درب ورودی قرار گرفته که تاریخ تاسیس کلیسا به زبان ارمنی است.

در حال حاضر به جز مراسم تک نفره یا خانوادگی، فعالیت های دیگری در این کلیسا انجام نمی شود.

مدرسه ارامنه نیز در مجاورت کلیسا قرار گرفته که در حال حاضر تعطیل و رو به تخریب است.

در بخشی از حیاط کلیسای مسروپ کتابخانه ای قدیمی واقع شده است. این کتابخانه در سال 1340 ساخته شد.

بیش از هزار جلد کتاب به زبان های ارمنی و روسی در آن وجود دارد.

اما این کتاب ها به دلیل رطوبتی که از کف و دیواره ها جذب شده رو به نابودی هستند.

آیا می دانستید در شهرهای اراک و رشت هم کلیسایی به همین نام وجود دارد؟

خواهشمندیم اگر قبلا از کلیسای مسروپ مشهد بازدید کرده اید، تجربه خود را با سایر کاربران آسان گردش درمیان بگذارید.